ေမာင္ပြတ္

သံလြင္အိပ္မက္ မဂၢဇင္းမွာ စင္ကာပူႏိုင္ငံနဲ႔ ပတ္သတ္ျပီး သိထားသင့္တာေတြ၊ မလာခင္ကတည္းက သတိျပဳသင့္တာေလးေတြကို ေဆာင္းပါးေရးျပီး တင္ဆက္လာတာ အခုဆို အပိုင္း (၃) ကို ေရာက္ရိွလာျပီျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဒီေဆာင္းပါးေတြဟာ ကၽြန္ေတာ္ သိလြန္း၊ တတ္လြန္းလို႔ ဆရာလုပ္ေရးေနတာ မဟုတ္ဘူးဆိုတာကို နားလည္ေပးေစခ်င္ပါတယ္။ သိခ်င္တဲ့လူ၊ ဗဟုသုတလိုခ်င္လို႔ ရွာေဖြ ဖတ္ရႈေနသူေတြမ်ားရွိခဲ့ရင္ ဒီေဆာင္းပါးေတြဟာ တဖက္တလမ္းက အက်ဳိးျပဳပါေစဆိုတဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔သာ ကၽြန္ေတာ္ ဒီေဆာင္းပါးေတြ ေရးျဖစ္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလထုတ္ သံလြင္အိပ္မက္မဂၢဇင္းမွာ ပညာေရးအသားေပးက႑ေတြ ဦးစားေပး ေဖာ္ျပမယ္ဆိုတဲ့အတြက္ ဒီမူနဲ႔ ညီေအာင္၊ မၾကာခင္ပဲ ဆယ္တန္းေျဖျပီး ဘဝအတြက္ ရည္ရြယ္ခ်က္ၾကီးၾကီးေတြ ထားၾကေတာ့မယ့္ ညီ၊ ညီမေတြ အသံုးဝင္ေအာင္ စင္ကာပူႏိုင္ငံရဲ႕ ပညာေရးစနစ္ကို လက္လွမ္းမီသေလာက္ တင္ဆက္ေပးလိုက္ပါတယ္။

ဝန္ၾကီးခ်ဳပ္လီကြမ္ယူး လက္ထက္ကစျပီး ႏိုင္ငံကို ေခတ္အဆက္ဆက္ အုပ္ခ်ဳပ္လာတဲ့ စင္ကာပူအစိုးရအဖြဲ႔မွာ ပညာတတ္လူၾကီး၊ လူငယ္ေတြ အေျမာက္အျမား ပါဝင္တာေၾကာင့္ ပညာေရးကို အထူးပဲ အားေပးပါတယ္။ စင္ကာပူဟာ ႏိုင္ငံရဲ႕ ပညာအဆင့္အတန္းနဲ႔ အေျခခံပညာေရး အေဆာက္အအံုေတြကို ေဒသတြင္း အဆင့္သာမက အာရွအဆင့္၊ ကမာၻ႔အဆင့္အထိ ေမွ်ာ္မွန္းျပီး ေရရွည္စီမံကိန္းေတြခ်မွတ္ ပံုေဖာ္ႏိုင္ခဲ့တာေၾကာင့္ လက္ရိွစင္ကာပူပညာေရးဟာ ကမာၻကို ရင္ေဘာင္တန္းျပီး အာရွမွာေတာ့ ထိပ္တန္းပညာေရး ႏိုင္ငံအျဖစ္ ပံုေဖာ္ႏိုင္ေနျပီ ျဖစ္ပါတယ္။


စင္ကာပူရဲ႕ အေျခခံပညာအဆင့္ကို Primary နဲ႔ Secondary ဆိုျပီး အဓိက ၂ ပိုင္းခဲြထားပါတယ္။ Primary ဟာ မတက္မေနရ ၆ ႏွစ္တက္ရမွာျဖစ္ျပီး ပထမ ၄ ႏွစ္ကို Foundation (အေျခခံအဆင့္) လို႔ သတ္မွတ္ပါတယ္။ အဲဒီ ၄ ႏွစ္အတြင္းမွာ အဂၤလိပ္စာ၊ မိခင္ဘာသာစကား (တရုတ္၊ မေလး၊ တမီးလ္) နဲ႔ သခၤ်ာတို႔ကို အဓိကထားျပီး သင္ၾကားပါတယ္။ အျခားဘာသာရပ္ေတြအေနနဲ႔ စာရိတၱ၊ က်န္းမာေရး၊ လူမႈဆက္ဆံေရး၊ အားကစား စတဲ့ ကေလးငယ္ေတြ သိထားသင့္တဲ့ အေျခခံဘာသာရပ္ေတြကို သင္ၾကားေပးပါတယ္။ သိပၸံဘာသာရပ္ေတြကိုေတာ့ P3 လို႔ေခၚတဲ့ တတိယႏွစ္ကစျပီး သင္ေပးပါတယ္။ Primary ၆ ႏွစ္ရဲ႕ ေနာက္ဆံုး ၂ ႏွစ္ကိုေတာ့ Orientation (Secondary အတြက္ မိတ္ဆက္အဆင့္) လို႔သတ္မွတ္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ တစ္ခုေျပာစရာရိွတာက ပထမ ၄ ႏွစ္ျပီးရင္ ေက်ာင္းသားေတြရဲ႕ စြမ္းေဆာင္မႈကို ၾကည့္ျပီး သင့္ေတာ္တဲ့ အတန္းေတြ ထပ္မံခြဲျခားလိုက္ျပီး လက္က်န္ ၂ ႏွစ္မွာ သင္ရိုးလည္း နည္းနည္းကြာသြားတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ EM1, EM2 နဲ႔ EM3 (English and Mother Tongue at 1st, 2nd and 3rd language) ဆိုျပီး အဆင့္ ၃ ခုခြဲျပီး သင္ၾကားေပးပါတယ္။ ဒီ Primary ကေလးေတြရဲ႕ ေနာက္ဆံုးစာေမးပြဲၾကီးကေတာ့ PSLE လို႔ အတုိေကာက္ေခၚတဲ့ Primary School Leaving Examination ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစာေမးပြဲက ရလဒ္ကိုအေျခခံျပီး ကေလးေတြဟာ Secondary မွာ မတူညီတဲ့ သင္ရိုးေတြကို သင္ၾကားရမွာျဖစ္လို႔ ဒီစာေမးပြဲဟာ အလြန္ပဲ အေရးၾကီးလွပါတယ္။

Primary မွာ ၆ ႏွစ္သင္ၾကားျပီးလို႔ စာေမးပြဲၾကီးျပီးတဲ့အခါမွာ Secondary ကို တက္ေရာက္ခြင့္ရၾကပါတယ္။ အေျခခံအားျဖင့္ Secondary ကို Express (အထူးတန္း) ၊ Normal (Academic) (သာမန္ပညာေရး) နဲ႔ Normal (Technical) (သာမန္အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္း) ဆိုျပီး ၃ ခုခြဲထားပါတယ္။ ဒီ ၃ ခုအျပင္ Special ဆိုတဲ့အတန္းတစ္ခုလည္း ရိွပါေသးတယ္။ Special နဲ႔ Express ရဲ႕ အဓိကကြာျခားခ်က္က မိခင္ဘာသာစကားကို ပံုမွန္ပဲသင္မလား၊ အဆင့္ျမင့္သင္မလားဆိုတာပဲကြာလို႔ အေသးစိတ္မရွင္းျပေတာ့ပါဘူး။ စင္ကာပူ ပညာေရးကို ေလ့လာမယ္ဆိုရင္ ဒီ Secondary အဆင့္ဟာ အရႈပ္ေထြးဆံုးလို႔ ေျပာလို႔ရပါတယ္။ ပထမဆံုး Express ကိုရွင္းျပပါမယ္။

Express အတန္းကို တက္ခြင့္ရသူေတြဟာ PSLE မွာ အမွတ္အေကာင္းဆံုးနဲ႔ ေအာင္ၾကတဲ့ ကေလးေတြျဖစ္ပါတယ္။ Secondary (Express) ကို ၄ ႏွစ္တက္ရျပီး ေနာက္ဆံုးအတန္းတင္စာေမးပြဲကေတာ့ GCE 'O' Level စာေမးပြဲပဲျဖစ္ပါတယ္။ မသင္မေနရဘာသာေတြကေတာ့ အဂၤလိပ္စာ၊ သခ်ာၤနဲ႔ မိခင္ဘာသာစကားတို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္လို႔ မိခင္ဘာသာစကားကို အဆင့္ျမင့္ (Higher Mother Tongue) မဟုတ္ဘဲ သာမန္ပဲသင္ယူခဲ့မယ္ဆိုရင္ GCE 'O' Level ျပီးတဲ့အခါ Polytechnic ဒါမွမဟုတ္ Junior College တို႔မွာ မိခင္ဘာသာစကား တစ္ႏွစ္ထက္တက္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ Secondary ေက်ာင္းသားေတြဟာ မသင္မေနရဘာသာေတြအျပင္ သိပၸံဘာသာတြဲကိုလည္း တက္ၾကေလ့ရိွပါတယ္။

ေနာက္ထပ္ Secondary တစ္မ်ဳိးကေတာ့ Normal (Academic) ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအတန္းကို တက္ၾကတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြဟာ Express ေက်ာင္းသားေတြေလာက္ အမွတ္မေကာင္းခဲ့သူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ Normal (Academic) ကိုလည္း ၄ ႏွစ္တက္ရျပီး ဒီအဆင့္ရဲ႕ ေနာက္ဆံုးစာေမးပြဲၾကီးကေတာ့ GCE 'N' Level ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္လို႔ 'N' Level မွာ အမွတ္ေကာင္းတယ္ဆိုရင္ေတာ့ 'O' Level ကို တက္ခြင့္ရိွပါတယ္။ (ဒါေၾကာင့္ တခ်ဳိ႕က ၅ ႏွစ္တက္ရတယ္လို႔ 'O' Level အထိမွန္းျပီး ေျပာၾကပါတယ္) အမွတ္မမီရင္ေတာ့ ITE လို႔ေခၚတဲ့ အစိုးရအသိအမွတ္ျပဳ နည္းပညာေအာင္လက္မွတ္တန္းေတြကို တက္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။

ေနာက္ဆံုး Secondary တစ္မ်ဳိးကေတာ့ Normal (Technical) ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒီမွာလည္း ၄ ႏွစ္တက္ရျပီး ေနာက္ဆံုးစာေမးပြဲၾကီးက GCE 'N' Level ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီလိုင္းကေအာင္လာတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြဟာ 'O' Level ေျဖဆိုခြင့္မရိွဘဲ ITE ကိုသာ တက္ရပါတယ္။ Normal (Academic) နဲ႔ Normal (Technical) တို႔ဟာ 'N' Level ေျဖတာခ်င္းတူေပမယ့္ သင္ရိုးေတြမတူပါဘူး။ Academic မွာ ပညာေရးနဲ႔ ဘာသာရပ္ဆိုင္ရာေတြကို ဦးစားေပးသင္ၾကားေလ့ရိွျပီး Technical မွာ အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္းကို အေထာက္အကူျပဳမယ့္ ဘာသာရပ္ေတြမ်ားပါတယ္။ Secondary ၃ မ်ဳိးမွာ ထူးခၽြန္ရင္ ထူးခၽြန္သလို အတန္း ကူးေျပာင္းတက္ခြင့္ရိွပါတယ္။

Secondary ေက်ာင္းသားေတြဟာ သူတို႔ရဲ႕ GCE 'O' ဒါမွမဟုတ္ 'N' Level အမွတ္ေပၚမူတည္ျပီး Poly တက္မယ္၊ JC တက္မယ္၊ ဒါမွမဟုတ္ GCE 'A' Level ဆက္တက္မယ္ဆိုတာ ဆံုးျဖတ္ရပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ အမွတ္ေပးပံုစံေလးကိုလည္း တင္ျပခ်င္ပါတယ္။ စင္ကာပူရဲ႕ GCE စာေမးပြဲေတြဟာ အဂၤလန္ႏိုင္ငံက Cambridge University နဲ႔ ပူးေပါင္းက်င္းပတာ ျဖစ္ပါတယ္။ စင္ကာပူလို ႏိုင္ငံအေျခအေနနဲ႔ အေျဖလႊာေတြကို ျပည္တြင္းမွာပဲ အမွတ္ျခစ္ႏိုင္ေပမယ့္ ဘာသာအမ်ားစုကို အဂၤလန္ပို႔ျပီး မိခင္တကၠသိုလ္ၾကီးမွာ ျခစ္ေစပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ စာေမးပြဲေအာင္သူေတြဟာ အလြန္ပဲ ဂုဏ္ယူၾကပါတယ္။ အမွတ္ေပးစနစ္ကေတာ့ ေအာက္ပါအတိုင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။

A,B,C ေတြရဲ႕ ေနာက္က ၁၊၂၊၃ ေတြဟာ သူတို႔ရဲ႕ အမွတ္ေတြျဖစ္ပါတယ္။ GCE စာေမးပြဲေတြျပီးလို႔ Post-Secondary ေက်ာင္းေတြ (ဥပမာ။ Poly) တက္မယ္ဆိုရင္ L1R5 ဒါမွမဟုတ္ L1R4 စသည္ျဖင့္သတ္မွတ္ျပီး ေတာင္းပါတယ္။ L ဆိုတာက ဘာသာစကား (အဂၤလိပ္ သို႔မဟုတ္ အျခားမိခင္ဘာသာစကား) ျဖစ္ျပီး R ကေတာ့ သက္ဆိုင္ရာ အျခားအေကာင္းဆံုး ဘာသာရပ္မ်ားျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခု သိထားရမွာက အမွတ္ေပါင္းနည္းေလ၊ ေကာင္းေလျဖစ္ပါတယ္။ ဥပမာ L1R4 ကို ၁၈ ေတာင္းတယ္ဆိုရင္ ဘာသာစကားနဲ႔ အျခား ဆက္စပ္ဘာသာေတြထဲက အေကာင္းဆံုး ၄ ခုေပါင္းဟာ ၁၈ မွတ္ထက္ေက်ာ္လို႔မရပါဘူး။ အမ်ားဆံုး ၁၈ ျဖစ္ရမယ္လို႔ဆုိလုိပါတယ္။ စာေမးပြဲေတြကို အစိုးရေက်ာင္းသားအေနနဲ႔ တစ္ၾကိမ္သာ ေျဖခြင့္ရိွျပီး အမွတ္မေကာင္းလို႔ ေနာက္တစ္ၾကိမ္ေျဖခြင့္မရပါဘူး။ ေနာက္တစ္ၾကိမ္ေျဖခ်င္သူေတြ၊ စာေမးပြဲ ၂ ခုခြဲေျဖခ်င္သူေတြကေတာ့ အျပင္ပုဂၢလိက ေက်ာင္းေတြမွာ တက္ျပီး Private Candidate အေနနဲ႔ ေျဖခြင့္ရိွပါတယ္။ အဲဒီကအမွတ္ကိုလည္း အစိုးရေက်ာင္းက အမွတ္လိုပဲ အသံုးခ်ႏိုင္ပါတယ္။

ျမန္မာေတြနဲ႔ မစိမ္းလွတဲ့ Polytechnic ေတြ၊ Junior College ေတြ စတာေတြကို Post-Secondary လို႔ေခၚပါတယ္။ တကၠသိုလ္မတက္ခင္ တက္ၾကရတာပါ။ ျမန္မာ့ပညာေရးနဲ႔ အဓိကကြာဟေနတဲ့ အဆင့္တစ္ဆင့္ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ ဆယ္တန္းေအာင္ရင္ တကၠသိုလ္တက္ခြင့္ရပါတယ္။ Y.T.U (ယခင္ Y.I.T ) ကို တက္ခ်င္ရင္ေတာ့ G.T.C (ယခင္ G.T.I) က တဆင့္ဝင္ရတာမ်ဳိးေတာ့ ရိွတတ္ပါတယ္။ GCE 'O' Level မွာ Poly ဝင္ခြင့္အတြက္ သက္ဆိုင္ရာ ဘာသာရပ္တစ္ခုခ်င္းစီမွာ လိုအပ္တဲ့ အမွတ္ေတြရရင္ ၃ ႏွစ္တက္ရတဲ့ Poly Diploma Course ကို တက္ခြင့္ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာေတြ သိၾကတဲ့အတိုင္း စင္ကာပူမွာ Poly ၅ ေက်ာင္းရိွျပီး Republic Poly ကေတာ့ ေနာက္ဆံုးဖြင့္လွစ္လိုက္တဲ့ ေက်ာင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ Poly ေတြမွာ ယခင္က Engineering ေတြကိုပဲ အဓိကထားသင္ၾကားခဲ့ၾကေပမယ့္ ခုေတာ့ Business, Art စတဲ့ ဘာသာရပ္ေတြကိုလည္း ကမာၻ႔အဆင့္မီ သင္ၾကားေပးေနျပီျဖစ္ပါတယ္။ Poly သင္ရိုးညႊန္းတမ္းေတြဟာ 'O' Level နဲ႔ 'A' Level ကို အေျခခံထားတာျဖစ္ပါတယ္။

'O' Level ေအာင္ျပီးသူေတြအတြက္ အျခားနည္းလမ္းတစ္ခုကေတာ့ Junior College နဲ႔ Centralised Institute မွာ တက္ေရာက္သင္ၾကားျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ JC ဝင္ခြင့္ရဖို႔အတြက္ L1R5 အမွတ္ ၂၀ နဲ႔ေအာက္ရဖို႔လိုျပီး CI ဆိုရင္ L1R4 အမွတ္ ၂၀ နဲ႔ေအာက္ရဖို႔လိုပါတယ္။ အဲဒီ ေက်ာင္းေတြမွာေတာ့ GCE 'A' နဲ႔ ညီမွ်တဲ့ ပညာေရးကို ၂ ႏွစ္ၾကာသင္ၾကားပါတယ္။ ေနာက္ဆံုး စာေမးပြဲၾကီးကေတာ့ Cambridge ကစစ္တဲ့ GCE 'A' Level ပဲျဖစ္ပါတယ္။

'A' Level ဒါမွမဟုတ္ Poly ျပီးသူေတြဟာ တကၠသိုလ္ဝင္ခြင့္ ေလွ်ာက္ထားႏိုင္ၾကပါတယ္။ စင္ကာပူမွာ အဓိက တကၠသိုလ္ၾကီး ၄ ခုရိွျပီး ၂ ခုက အစိုးရပိုင္ျဖစ္ျပီး ၂ ခုက ပုဂၢလိကပိုင္ျဖစ္ပါတယ္။ အစိုးရပိုင္ တကၠသိုလ္ၾကီး ၂ ခုျဖစ္တဲ့ National University of Singapore (NUS) နဲ႔ Nanyang Technological University (NTU) တို႔ဟာ နာမည္ၾကီးသေလာက္ အဆင့္အတန္း၊ သင္ရိုး၊ ေက်ာင္းအေဆာက္အဦး၊ ဆရာ၊ ဆရာမေတြရဲ႕ အရည္အေသြးေတြဟာလည္း ကမာၻ႔အဆင့္မွာ ရိွပါတယ္။ ေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းစီကုိ တစ္ႏွစ္ ေက်ာင္းသားအင္အား ၂ ေသာင္းေလာက္ လက္ခံသင္ၾကားေပးေနျပီး ေဒါက္တာဘြဲ႔အထိ သင္ၾကားႏိုင္ပါတယ္။ Resarch & Development အတြက္လည္း အမ်ားၾကီး စီမံေပးထားပါတယ္။ NUS ဆိုရင္ ကမာၻ႔အေကာင္းဆံုး တကၠသိုလ္ ၅၀ စာရင္းဝင္တယ္လို႔ စစ္တမ္းတစ္ခုက ဆိုပါတယ္။ ဂုဏ္ယူစရာေကာင္းတာက အဲဒီလို တကၠသိုလ္ၾကီးေတြမွာ ျမန္မာအေျမာက္အျမားဟာ ဘဲြ႔အမ်ဳိးမ်ဳိးကို ဆြတ္ခူးခဲ့ၾကျပီးသလို ဆက္လက္သင္ယူေနၾကတုန္း ျဖစ္ေနတာပါပဲ။ စင္ကာပူ တကၠသိုလ္ၾကီး ၄ ခု အနက္က ပုဂၢလိကပိုင္ ၂ ခုကေတာ့ Singapore Management University (SMU) နဲ႔ Singapore Institute of Management (UniSIM) တို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ SMU ကို ၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္မွာ ဖြင့္လွစ္ခဲ့ျပီး ပုဂၢလိက ပိုင္ဆိုေပမယ့္ အစိုးရက ေငြေၾကးအလံုးအရင္း ေထာက္ပံ့ေပးထားျပီး အဆင့္မီတကၠသိုလ္ျဖစ္ေစပါတယ္။ UniSIM ကေတာ့ Adult Learner လို႔ေခၚတဲ့ လုပ္ငန္းအေတြ႔အၾကံဳရိွျပီးသူ၊ ေက်ာင္းသားအရြယ္ကို လြန္လာသူေတြကိုသာလက္ခံပါတယ္။

အထက္မွာ ေဖာ္ျပထားတာေတြကေတာ့ အစိုးရရဲ႕ အေျခခံပညာကေန ဘြဲ႔ရတဲ့အထိပညာသင္ၾကားေရး လမ္းေၾကာင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ႏိုင္ငံျခားတကၠသိုလ္ေတြရဲ႕ ႏိုင္ငံျခားေက်ာင္းခြဲေတြ၊ ပုဂၢလိကေက်ာင္းနဲ႔ အကယ္ဒမီေတြလည္း အမ်ားအျပားရိွပါတယ္။ MDIS, BMC, TMC, SAA, Kaplan စတဲ့ေက်ာင္းေတြဆို ျမန္မာေတြနဲ႔ ရင္းႏွီးတဲ့ ပုဂၢလိကေက်ာင္းေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေက်ာင္းေတြမွာလည္း ႏိုင္ငံတကာ အသိအမွတ္ျပဳ လက္မွတ္ေတြ ရႏိုင္ပါတယ္။ ပုဂၢလိကေက်ာင္းေတြအေနနဲ႔ Course တစ္ခုကို သင္ၾကားေပးခ်င္တယ္ဆိုရင္ MOE လို႔ေခၚတဲ့ ပညာေရးဝန္ၾကီးဌာနရဲ႕ အသိအမွတ္ျပဳ လက္မွတ္လိုပါတယ္။ Diploma ပဲျဖစ္ျဖစ္၊ ၂ ရက္ေလာက္ပဲ တက္ရတဲ့ ရက္တုိသင္တန္းေလးျဖစ္ျဖစ္ MOE မွာ မွတ္ပံုတင္ရပါတယ္။ အဲဒီအခ်က္ကလည္း စင္ကာပူပညာေရး အဆင့္အတန္းကို အက်မရိွေအာင္ ထိန္းထားေစပါတယ္။

ေနာက္ထပ္ေဖာ္ျပခ်င္တာကေတာ့ ျမန္မာေတြအေနနဲ႔ စင္ကာပူေက်ာင္းေတြကို ဘယ္လိုတက္ေရာက္ႏိုင္တယ္ဆိုတာပါပဲ။ အရင္က ျမန္မာေတြဟာ Poly တက္ဖို႔သာ အဓိက အာရံုစိုက္ေနခဲ့ၾကေပမယ့္ ၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္မ်ားရဲ႕ ေႏွာင္းပိုင္းကစလို႔ Secondary ေက်ာင္းေတြ၊ တကၠသိုလ္ေတြနဲ႔ အျပင္ပုဂၢလိကေက်ာင္းေတြမွာလည္း ပညာသင္ၾကားလာၾကပါတယ္။ ေငြေၾကးတတ္ႏိုင္သူေတြ၊ လူခံေကာင္းေကာင္းရိွသူေတြက ကေလးငယ္ေတြကို Secondary က စျပီး စင္ကာပူပညာေရးနဲ႔ ရင္းႏွီးေစခဲ့ၾကပါတယ္။ တကယ္လို႔ ကေလးငယ္ေတြကို Primary ဒါမွမဟုတ္ Secondary ေက်ာင္းလာတက္ေစခ်င္တယ္ဆိုရင္ ျပည္တြင္းေအာင္လက္မွတ္ေတြနဲ႔တကြ လိုအပ္တဲ့ စာရြက္စာတမ္းေတြကို ေက်ာင္းကို တင္ျပရပါတယ္။ ေက်ာင္းကလက္ခံတဲ့အခါမွာ အဂၤလိပ္စာနဲ႔ သခ်ၤာကို ဝင္ခြင့္ေျဖရပါတယ္။ (တခ်ဳိ႕ေက်ာင္းေတြကေတာ့ သိပၸံဘာသာတြဲကိုလည္း ေျဖခိုင္းပါတယ္) အဲဒီအေျဖေပၚမူတည္ျပီး ဘယ္အဆင့္က စတက္ရမယ္ဆိုတာ ဆံုးျဖတ္ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ေတာ့ Student Pass ေလွ်ာက္ထားေပးပါတယ္။ အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ စင္ကာပူ ပညာေရးေရစီးေၾကာင္းတေလွ်ာက္ တဆင့္ျပီး တဆင့္တက္သြားရံုပါပဲ။

Poly တက္ခ်င္သူေတြအတြက္ကေတာ့ လမ္းရိုးၾကီးေတြဟာ အလုပ္ျဖစ္ဆဲလို႔ ဆိုရမွာပါ။ ျမန္မာျပည္က Poly အသိအမွတ္ျပဳ Agent ေတြကေန တဆင့္ ဝင္ခြင့္ေျဖျပီး တက္ေရာက္ခြင့္ရၾကတာဟာ အသံုးဝင္ေနဆဲပဲျဖစ္ပါတယ္။ ကုန္က်စရိတ္ပိုမ်ားတယ္ဆိုေပမယ့္ အစစအရာရာ စီစဥ္သင္ျပေပးလို႔ စင္ကာပူနဲ႔ စိမ္းေသးရင္ အဲဒီနည္းလမ္းက အလြယ္ဆံုးပါပဲ။ ေနာက္တမ်ဳိးကေတာ့ Online ကေနေလွ်ာက္လႊာတင္၊ ေက်ာင္းကလက္ခံရင္ စင္ကာပူမွာ ဝင္ခြင့္လာေျဖလုိ႔ရပါတယ္။ ဝင္ခြင့္ရဖို႔အတြက္ ဆယ္တန္းမွာ အဂၤလိပ္စာ၊ သခၤ်ာနဲ႔ သိပၸံေတြမွာ အမွတ္ေကာင္းဖို႔ လိုပါတယ္။ ဝင္ခြင့္ရတဲ့အခါမွာလည္း အစိုးရ ပညာသင္စရိတ္ေထာက္ပံ့တဲ့အတြက္ ရာခိုင္ႏႈန္းအနည္းငယ္ကိုသာ ေက်ာင္းသားကေပးရပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ အဲဒီအနည္းငယ္ဟာ မိဘေတြအတြက္ မနည္းလွေသးပါဘူး။ ေထာက္ပံ့ေၾကးယူသူေတြဟာ Poly ျပီးတဲ့အခါ စင္ကာပူမွာ ၃ ႏွစ္ျပန္အလုပ္လုပ္ေပးပါမယ္ဆိုတဲ့ သေဘာတူညီခ်က္ကို လက္မွတ္ထုိးရပါတယ္။ အလုပ္စဝင္တာနဲ႔ ေက်ာင္းကေန PR ေလွ်ာက္ထားခြင့္ေပးပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ Poly လမ္းေၾကာင္းဟာ ေျဖာင့္ျဖဴးဆဲပဲလို႔ ဆိုလို႔ရပါတယ္။

Poly အျပင္ အစိုးရေက်ာင္းတက္ခ်င္သူေတြ အေနနဲ႔ မာစတာနဲ႔ ဘြဲ႔လြန္ဒီပလိုမာတန္းေတြ ရိွပါေသးတယ္။ ထင္ရွားတဲ့ ေက်ာင္း ၂ ခုကေတာ့ ISS လို႔ေခၚတဲ့ NUS လက္ေအာက္ခံ IT Diploma တန္းနဲ႔ NTU က မာစတာဘြဲ႔တန္းေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။ ISS ကို Internet ကေန တိုက္ရုိက္ေလွ်ာက္ထားႏိုင္ျပီး ေရးေျဖဝင္ခြင့္စာေမးပြဲနဲ႔ လူေတြ႔ သုိ႔မဟုတ္ ဖံုးအင္တာဗ်ဴးေျဖရပါတယ္။ သင္တန္းကာလတစ္ႏွစ္ျဖစ္ျပီး Poly လိုပဲ ေက်ာင္းျပီးတဲ့အခါ PR ေလ်ာက္ဖို႔ offer letter ရပါတယ္။ NTU က ေပးတဲ့ မာစတာဘြဲ႔ သင္တန္းေတြမွာ IT နဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့ ဘာသာခြဲေပါင္းမ်ားစြာအျပင္ အင္ဂ်င္နီယာ၊ ဒီဇိုင္းနဲ႔ သိပၸံဘာသာရပ္မ်ားစြာကို ေလွ်ာက္ထားႏိုင္ပါတယ္။ အစိုးရက ဘဏ္ေတြနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ျပီး ေခ်းေငြ ေပးတဲ့အတြက္ အဆင္ေျပပါတယ္။ အစိုးရေက်ာင္းေတြျဖစ္တဲ့အတြက္ Student Pass အတြက္ ပူစရာမလိုပါဘူး။ ပူစရာလိုတာက ပုဂၢလိကေက်ာင္းေတြမွာျဖစ္ပါတယ္။

ပုဂၢလိကေက်ာင္းေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ အစိုးရရဲ႕ ႏိုင္ငံတကာေက်ာင္းသားလက္ခံခြင့္ကို ရထားျပီးျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အေျခအေနအမ်ဳိးမ်ဳိးရိွတာကို သတိျပဳသင့္ပါတယ္။ အဓိကက Security Deposit လို႔ေခၚတဲ့ စင္ကာပူအစိုးရကို ေပးထားရတဲ့ အာမခံေၾကးကိစၥပဲျဖစ္ပါတယ္။ စင္ကာပူမွာ Singapore Quality Class (SQC) လက္မွတ္ကို အစိုးရအသိအမွတ္ျပဳ အဆင့္အတန္းရိွတဲ့ Industry အမ်ဳိးမ်ဳိးကို ခ်ီးျမွင့္ပါတယ္။ အဲဒီ SQC လက္မွတ္ရျပီးသားေက်ာင္းေတြမွာ ႏိုင္ငံတကာေက်ာင္းသားေတြ Student Pass နဲ႔ ေက်ာင္းလာတက္ရင္ Deposit တင္စရာမလိုပါဘူး။ မရိွရင္ေတာ့ ျမန္မာေက်ာင္းသားေတြအေနနဲ႔ စင္ကာပူေဒၚလာ ၅ ေထာင္ေလာက္တင္ရပါလိမ့္မယ္။ Student Pass ျပန္အပ္တာနဲ႔ ၁၀၀% ျပန္ေပးပါတယ္။ ေက်ာင္းတခ်ဳိ႕နဲ႔ ရန္ကုန္မွာ ရံုးခန္းဖြင့္ထားတဲ့ Agent တခ်ဳိ႕က အဲဒီကိစၥကို ေနာက္ဆံုး Student Pass က်မွ ဖြင့္ေျပာတတ္ၾကတဲ့အတြက္ သတိထားျပီး ေမးသင့္ပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခု အေရးၾကီးတာက တကယ္လို႔ Student Pass အဆင္မေျပရင္ ဘယ္ေလာက္ေပးရမလဲ၊ ဒါမွမဟုတ္ ဘယ္ေလာက္ျပန္အမ္းမလဲဆိုတာလည္း အစကတည္းက ရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိထားသင့္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္သိထားသင့္တဲ့ အခ်က္ကေတာ့ Part Time အလုပ္ထြက္လုပ္ျခင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ အစိုးရေက်ာင္းသားေတြဟာ သတ္မွတ္တဲ့ နာရီအကန္႔အသတ္အတြင္း တရားဝင္အလုပ္လုပ္ခြင့္ရိွပါတယ္။ ပုဂၢလိကေက်ာင္းသားေတြ အေနနဲ႔ လံုးဝအလုပ္လုပ္ခြင့္မရိွတဲ့အျပင္ ေက်ာင္းေခၚခ်ိန္ျပည့္ဖို႔ လိုပါတယ္။ တကယ္လို႔ တရားမဝင္ အလုပ္ထြက္လုပ္ေနတာ ေတြ႔ရင္ ဒဏ္ေၾကး ၅ ေထာင္ေလာက္ေဆာင္ရတတ္ျပီး မိခင္ႏိုင္ငံကိုေတာင္ ျပန္ပို႔တတ္လို႔ ဆင္ျခင္ၾကဖို႔ သတိေပးရင္း "သိထားသင့္တဲ့ စင္ကာပူ (၃)" ကို အဆံုးသတ္လိုက္ရပါတယ္။